Aberastasunaren banaketa bidegabea salatzen dugu eta Eusko Jaurlaritzari exijitzen diogu pobrezia-arriskuan dauden pertsona guztiei gizarte-prestazioak bermatzeko eta Lanbidek kolektibo horren kontrola, jazarpena eta kriminalizazioa amaitzeko.

 
 

« EAE-n  325.000 pertsona  bizi dira edo pobreziako edo gizarte-bazterketako egoeran daude »

 

Pobrezia Desagerrarazteko Nazioarteko Egunaren oroipena gogoratzeko 1987ko urriaren 17raino atzera egin behar da. Egun horretan, ehun mila pertsona baino gehiago bildu ziren Trocadero plazan, Parisen, non 1948an Giza Eskubideen Adierazpen Unibertsala sinatu baitzen, pobreziaren, indarkeriaren eta gosearen biktimei omenaldia egiteko.

Gaur bezalako egun batean, "Pobrezia desagerrarazteko nazioarteko eguna" ospatzen den honetan, aberastasunaren banaketa bidegabea salatzen dugu.

 

2025ko irabaziak

2025ean, Espainiako sei banku handiek (Santander, BBVA, CaixaBank, Sabadell, Bankinter eta Unicaja) 8.711 milioi euroko mozkin errekorra izan zuten, hau da, iazko lehen seihilekoan baino %20 gehiago.

Enpresa handiei dagokienez, garrantzitsuenetako bi aipatuko ditugu. Adituek uste dute Inditexek 6.556 milioi euro irabaziko dituela, eta horrek Ibex 35en mozkin handienak izango lituzkeen hirugarren enpresa bihurtuko luke. Iberdrolak 3.562 milioi euro irabazi zituen 2025eko ekaina arte, eta kalkuluen arabera, 5.923 milioi euro 2025eko ekitaldiaren amaieran.

 

 

Pobrezia Euskadin 2025an

Bankuen eta enpresa handien mozkinak izugarri hazi diren testuinguru horretan, 2025ean pobreziari buruz izan daitezkeen datu berrienek pobrezia-maila handiak erakusten dituzte Euskadin. AROPE tasa, pobreziako edo gizarte-bazterketako arriskua neurtzen duena, biztanleriaren % 14,8koa da: 325.000 pertsona bizi dira edo pobreziako edo gizarte-bazterketako egoeran daude, 7 biztanletik 1, gutxi gorabehera.

Era berean, 80.000 pentsiodun pobrezia-atalasearen azpitik daude, eta lautik hiru emakumeak dira.

1.000 (895) pertsona inguru nekez bizirauten dira Bizkaiko kaleetan, batez ere Bilbo Handian. Inolako baliabiderik ez duten pertsonak dira,beren eskubideak etengabe urratzen zaizkienei: errolda, gizarte-zerbitzuak, osasuna, elikadura, hezkuntza, prestakuntza, bizitegi-baliabideak.

 

 

Diru-sarrera publiko baldintzatuen porrota

Eta bitartean, zer egiten du Eusko Jaurlaritzak pobreziari aurre egiteko? Behartsuei zuzendutako diru-sarrera publiko baldintzatuen politikak egoera horretatik aterako dituelakoan egotea. Politika hori 1989. urtetik ezarri zen Euskal Autonomia Erkidegoan, GIE-PCV-AESen bidez, eta porrot egin du, ez baita gai izan pobreziarekin amaitzeko; aitzitik, "2022ko Pobreziari eta Gizarte Desberdintasunei buruzko Inkestaren (PGDI)" azken datuen arabera, pobrezia-egoeran dauden pertsonen herenak ezin du Diru-Sarrerak Bermatzeko Errenta (DSBE) eskuratu, bete beharreko baldintzak eta betebeharrak ugariak direlako, eta sartzen direnen erdiak baino gehiagok pobre izaten jarraitzen dutelako.

2023. eta 2024. urteetan, Lege berri bat (14/2022 Legea) eta Erregelamendu berri bat (173/2023 Dekretua) ezarri dira. Horren bidez, Lanbidek egiten duen pobreziaren kudeaketak kontrolatu, jazarri eta erraztu egiten du pobreen kolektiboen artean ahulenak diren sektoreak sistematik kanporatzea, batez ere bizi ahal izateko etxebizitza partekatzera behartuta dauden bizikidetza- unitateak (BU), batzuetan erroldatzeaz bestelako bizileku-titulua izatera iritsi ezin direnak. Bizikidetza-unitate horiek DSBEa jasotzen zuten bizikidetza-unitateen % 30 baino zertxobait gehiago ziren legedi berria indarrean jarri aurretik, eta gaur egun ez dute % 16 gainditzen.

 

DSBEaren egungo legeriaren erabateko erreforma

Horregatik, DSBEaren egungo legeria errotik aldatzea eskatzen dugu, pobrezia-arriskuan dauden pertsona guztiengana iristen diren gizarte-prestazioak berma daitezen, pobreak izaten jarraitzera behartzen dituzten betekizun, baldintza eta betebeharrak eragotzi gabe. Eskatzen dugu Lanbidek buka dezala pobreen artean pobreena den jendearen kontrola, jazarpena eta kriminalizazioa.

 

Gizarte kolektiboak

•  Argilan-ESK
• Argitan (Barakaldoko Emakumearen Aholku Etxea)
• Bizkaiko Etxeko Langileen Elkartea
• Berri-Otxoak (Barakaldo)
• Danok Lan (Galdakao)
• La Posada de los Abrazos-Besarkatuz
• "Babel" munduko emakumeak
• Santurtziko Gizarte Eskubideen Bulegoa
• Orain! Baldintzarik gabeko oinarrizko errenta
• PAH Kaleratzerik EZ-PAH Bizkaia
• Etxekotu Gabeko Emakume Langileak

Bilboko Auzo Elkarteen Federazioaren laguntzarekin.

 

Pobreziaren aurka, aberastasunaren banaketa! Murrizketarik ez!